Rozmowa z Waldemarem Królikowskim, dyrektorem Zarządu Dróg Wojewódzkich w Olsztynie

Waldemar Królikowski, dyrektor Zarządu Dróg Wojewódzkich w Olsztynie, z branżą drogową związany jest od 1986 r. 
Zatrudniony w olsztyńskim oddziale GDDKiA zajmował się m.in. opracowaniem szczegółowego planu przebudowy dróg krajowych w woj. warmińsko-mazurskim oraz opracowaniem szczegółowego planu odnowy dróg krajowych. Posiada uprawnienia do kierowania i nadzorowania robót budowlanych oraz doświadczenie w wykonywaniu projektów z zakresu budownictwa drogowego. Jest przykładem dyrektora otwartego na branżowe nowinki techniczne i nietypowe rozwiązania technologiczne. W rozmowie z redakcją „Magazynu Autostrady” opowiada o swoich inspiracjach, doświadczeniach i autorskich programach służących poprawie dróg, przy jednoczesnym zachowaniu ich warmińsko-mazurskich walorów krajobrazowych.

W tym roku miały miejsce obchody 20-lecia istnienia olsztyńskiego ZDW. Jakie refleksje towarzyszą Panu w związku z jubileuszem?

Jubileusz 20-lecia ZDW był okazją, aby przypomnieć wszystkim o tym, kto tworzył ZDW, w jakich warunkach zaczynaliśmy i przekazać, jaką organizacją jesteśmy dzisiaj. Zarząd Dróg Wojewódzkich w Olsztynie to przede wszystkim ludzie. I zaszczytem była dla mnie możliwość podziękowania im wszystkim.

Cieszę się, że na uroczystą kolację z tej okazji zaproszenie przyjęło wielu gości, którzy przez te lata bezpośrednio i pośrednio tworzyli z nami historię ZDW. Pojawili się byli i obecni przedstawiciele: władz województwa, kierownictwa ZDW, zaprzyjaźnionych firm i instytucji, a w sposób szczególnie serdeczny zostali przywitani pracownicy ZDW, którzy korzystają już z uroków emerytury. Było uroczyście i elegancko, ale było też wesoło i tanecznie. Przygotowana przez nas wystawa fotograficzna z dwudziestu lat życia ZDW budziła uśmiech, jak również łezkę nostalgii. Myślę, że godnie uczciliśmy nasz jubileusz.

Zarząd Dróg Wojewódzkich w Olsztynie jest administratorem sieci dróg wojewódzkich o łącznej długości ok. 1879 km. Jaka jest Pana ocena stanu administrowanych dróg i czy są już konkretne plany na dalszą rozbudowę infrastruktury?

Moja ocena stanu dróg może być czysto techniczna. Dzięki nowoczesnej diagnostyce dróg mamy dokładnie przebadane 100% sieci. Z badań tych wynika, że 543 km wymaga pilnych zabiegów remontowych. Można powiedzieć też tak: nasze drogi bardzo zmieniły się w ciągu 20 lat. Wraz z reformą administracyjną w 1999 r. przejęliśmy infrastrukturę drogową w stanie wręcz katastrofalnym. Drogi, jakimi miał zarządzać samorząd województwa, były nieprzygotowane do nagłych zmian, jakie zaszły w natężeniu ruchu i rodzaju pojazdów. Jelcze o masie 15 t zostały zastąpione przez samochody ciężarowe o masie 42 t. Dlatego sukcesywnie, rok po roku, zabiegamy o dodatkowe finansowanie naszych dróg i wprowadzanie coraz to nowych inwestycji. Oczywiście ogromny skok naprzód wykonaliśmy dzięki funduszom unijnym. W perspektywie 2007-2013 wydaliśmy 1,1 mld złotych, dzięki którym przebudowaliśmy 370 km dróg. W obecnej perspektywie 2014-2020 jeden z naszych projektów − rozbudowa DW 512 Pieniężno – Bartoszyce, wartość projektu 270 mln zł − jest największą i najdroższą inwestycją w historii ZDW. Tak więc staramy się, aby powodów do narzekań na nasze drogi było jak najmniej. Jednocześnie zdajemy sobie sprawę, że nie zmienia to faktu, jak wiele jeszcze pracy przed nami – dlatego nie zwalniamy tempa. Za następne 20 lat będziemy świętować jeszcze więcej sukcesów!

11 czerwca 2019 r. w Bartoszycach została podpisana pierwsza umowa o dofinansowanie na realizację Dużego Projektu Infrastrukturalnego „Budowa nowego przebiegu drogi wojewódzkiej nr 512 wraz z budową przeprawy mostowej na rzece Łynie w miejscowości Bartoszyce”. Inwestycja ta będzie realizowana w ramach Programu Współpracy Transgranicznej Polska − Rosja 2014-2020. Może Pan zdradzić więcej szczegółów tego programu?

Głównym celem Programu Współpracy Transgranicznej Polska-Rosja 2014--2020 jest wspieranie transgranicznej współpracy w sferze społecznej, środowiskowej, gospodarczej i instytucjonalnej. Całkowita kwota dofinansowania Programu wynosi ponad 62 mln euro, natomiast budżet naszego projektu to 8 mln euro, w tym 7,2 mln euro unijnego dofinansowania. Swój wkład finansowy wnoszą tu również Miasto
i Powiat Bartoszyce. Inwestycja ta jest długo wyczekiwana i niezwykle potrzebna w Bartoszycach, które są miastem powiatowym. Rzeka Łyna dzieli je na dwie części, podobne do siebie obszarem i zagospodarowaniem, a łączy je – jak dotąd – tylko jeden most. Zatem nasza nowa przeprawa mostowa ma kapitalne znaczenie dla poprawy układu komunikacyjnego i podniesienia poziomu bezpieczeństwa całego miasta. Zostanie również gruntownie przebudowana ulica będąca drogą dojazdową do mostu oraz wybudowany całkiem nowy odcinek drogi. Aby móc zrealizować projekt, nawiązaliśmy owocną współpracę z partnerem z Federacji Rosyjskiej – Administracją Okręgu Miasta Gusiew z Obwodu Kaliningradzkiego.

Wielokrotnie podkreślał Pan, że Zarząd Dróg Wojewódzkich w Olsztynie jest otwarty na nowinki techniczne i nietypowe rozwiązania. Takim podejściem zaprzeczają Państwo przyjętej opinii, że urzędy są zamknięte na nowatorskie pomysły. Skąd czerpie Pan inspiracje do podejmowanych tego typu działań?

W branży drogowej działam aktywnie od 30 lat. Praktycznie od zawsze jest to mój zawód, ale przede wszystkim moja pasja! Doświadczenie zawodowe zdobywałem przy projektowaniu, układaniu masy, zarządzaniu ludźmi, przy małych i ogromnych projektach, w baraku i w ministerstwie, na szczeblu administracyjnym, jak i w wykonawstwie. To wszystko daje wiedzę, jak duże zmiany w technologii zaszły przez ten czas. Zwłaszcza w ostatnich latach postępu naukowego – i należy to wykorzystać. A skąd inspiracja? Przede wszystkim dzięki kontaktowi z drugim człowiekiem. Rozmowa, wymiana doświadczeń, pomysłów, szukanie rozwiązań na „nie da się” i „za drogo”. Konferencje, szkolenia, spotkania z moimi pracownikami i petentami – cały czas przekonuję się, jaką skarbnicą wiedzy i pomysłów jest po prostu drugi człowiek. Internet ułatwia dziś ten kontakt, skraca dystans, jest też potężną kopalnią wiedzy, ale najlepsze pomysły i inspiracje przychodzą dzięki kontaktowi z drugim człowiekiem i chęci rozwiązywania problemów, które wydają się nierozwiązywalne.

Dobrym przykładem inwestowania w nowatorskie pomysły jest powstały w 2016 r. na DW 511 w okolicach Lidzbarka Warmińskiego pierwszy w Polsce odcinek luminescencyjnej ścieżki rowerowej. Odcinek miał charakter doświadczalny i poddawany był obserwacjom, badaniom i analizom. Co można o niej powiedzieć po 3 latach jej istnienia?

Inspiracją powstania tzw. świecącej ścieżki rowerowej był zaprezentowany w 2015 roku na II Warmińsko-Mazurskim Forum Drogowym granulat o właściwościach luminescencyjnych, opracowany przez firmę TPA z Pruszkowa. Postanowiliśmy przetestować jego właściwości na 100-metrowym odcinku szlaku rowerowego GreenVelo. Pomysł spotkał się z ogromnym, wręcz entuzjastycznym zainteresowaniem na całym świecie. Artykuły na ten temat pojawiły się w USA, Chinach i w kilku krajach Europy, oczywiście też w Polsce. Wśród lokalnej społeczności pojawiło się również wiele opinii świadczących o pozytywnym odbiorze, choć były również opinie sceptyczne. Badania wskazują, że kruszywo zastosowane w testowym odcinku nadal zachowuje swoje właściwości luminescencyjne, jednak ogólny wizerunek i efekt nie są już tak spektakularne, jak tuż po ułożeniu ścieżki. Obecnie rozważamy wykonanie przejść dla pieszych w tej technologii w miejscach, gdzie utrudnione jest doprowadzenie energii elektrycznej do oświetlenia.

W Olsztyńskim ZDW duży nacisk kładzie się również na poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego. Otrzymał Pan nawet wyróżnienie od Stowarzyszenia Linia Życia za strategię ZDW skupioną wokół działań na rzecz poprawy brd, wymieniając wśród nich m.in. program „Przyjazna Droga”. Jakie są jego główne założenia?

Głównym celem programu „Przyjazna Droga” jest redukcja liczby ofiar śmiertelnych w wyniku wypadków drogowych o 50% do 2020 r. (wskaźnik przyjęty w „Narodowym Programie Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2013-2020”). Oczywiście z celem głównym wiąże się też redukcję liczby wypadków i osób rannych. Mimo napotykanych problemów natury prawnej, np. w kwestii ochrony środowiska, bądź ekonomicznych, program nie skupia się jedynie na zasadniczym problemie wypadków w wyniku najechania na drzewo, co jest przyczyną ponad połowy ofiar śmiertelnych w województwie warmińsko-mazurskim, lecz realizowany jest na wielu płaszczyznach. Począwszy od stosunkowo prostych rozwiązań z zakresu oznakowania dróg, a skończywszy na środkach inżynierskich. Co istotne – wszystkie nowatorskie rozwiązania zastosowane na drogach wojewódzkich naszego regionu są objęte oceną efektywności. Pozwoli to optymalnie rozdysponować środki przeznaczone na poprawę brd. Dzięki „Przyjaznej Drodze”: budujemy wyspy spowalniające, zatoki i perony autobusowe, testujemy połączenie tradycyjnych i nowatorskich urządzeń brd, np. wirtualne trójwymiarowe progi zwalniające, prowadzimy obserwacje ich skuteczności. To również konkurs Buforstrada, Program budowy chodników, przebudowa skrzyżowań, a także rozbudowa naszej bazy danych o nowe funkcjonalności, takie jak automatycznie generowane mapy zdarzeń drogowych lub mapy wskaźników ryzyka.

W jaki sposób Zarząd sprawdzi, czy cele założone w programie zostały osiągnięte?

ZDW, poza korzystaniem z wypróbowanych metod analitycznych, sięga po nowe środki oceny danych statystycznych. Takim narzędziem jest wprowadzana metoda identyfikacji odcinków potencjalnie niebezpiecznych. Metoda wykorzystuje funkcję predykcji stopnia bezpieczeństwa ruchu drogowego, dostosowaną do specyficznych warunków ruchu i zagospodarowania drogi. Funkcja predykcji bazuje na modelu opracowanym na Uniwersytecie Virginia Tech (USA). Postanowiliśmy pilotażowo wprowadzić ten algorytm dla dróg jednego z czterech naszych rejonów – w Rejonie Dróg Wojewódzkich w Kętrzynie. Docelowo wyniki algorytmu wraz z działaniami poprawiającymi bezpieczeństwo na odcinkach niebezpiecznych mają stać się częścią długofalowej strategii rozwoju naszej sieci drogowej.

Dostrzegane są również potrzeby pieszych. Z myślą o nich powstał program „Budowa chodników przy drogach wojewódzkich. Jaki jest cel tego programu?

Program budowy chodników jest kolejnym autorskim programem ZDW. Jest on konkretną odpowiedzią na potrzeby poprawy bezpieczeństwa pieszych na drogach, ze szczególnym uwzględnieniem małych miejscowości. Przy tworzeniu programu zastosowaliśmy nowatorską metodę szacowania tego ryzyka
i porządkowania zadań według hierarchii ważności. Dążymy do tego, aby oddzielić ruch pieszy od ruchu kołowego za pomocą zorganizowania osobnej przestrzeni wzdłuż dróg wojewódzkich, przeznaczonej wyłącznie dla pieszych lub dla pieszych i rowerzystów. Takie rozwiązania – w postaci nowych nawierzchni chodnikowych – są społecznie oczekiwane i realnie podnoszą poziom bezpieczeństwa. Nie oznakowanie ostrzegawcze czy tabliczki informujące o obecności pieszych na jezdni, tylko fizyczne przeniesienie pieszych z jezdni na specjalnie wydzieloną dla nich przestrzeń maksymalizuje bezpieczeństwo pieszego.

Plany budowy chodników i przebudowy skrzyżowań wymagają rzetelnej oraz aktualnej wiedzy o poziomie
i charakterystyce występujących zagrożeń. Od początku swojego istnienia ZDW prowadzi profesjonalną bazę danych o wypadkach i kolizjach na podstawie danych z Policji. Założeniem i warunkiem skuteczności programu jest ścisła współpraca z samorządem lokalnym oraz jego partycypacja finansowa. Lista zadań w programie obejmuje niemal 400 pozycji, zatem zdajemy sobie sprawę z ogromu wyzwania. Jednak wychodzimy z założenia, że kto nie zaczyna, ten nie kończy, a już teraz spotykamy się z ogromnym zainteresowaniem współpracą ze strony JST zarówno na rok bieżący, jak i na przyszłe lata.

Podczas tegorocznego Warmińsko-Mazurskiego Forum Drogowego „Bezpieczne Drogi Przyszłości”, organizowanego przez PKD i ZDW, również poruszona będzie tematyka z obszaru bezpieczeństwa drogowego w Polsce. Jakich zagadnień mogą spodziewać się uczestnicy?

Temat bezpieczeństwa na drogach to temat rzeka. Rozpatrujemy go na wielu płaszczyznach, w kontekście różnych dziedzin nauki i branż. Można powiedzieć, że nie sposób go wyczerpać – o czym świadczy fakt, że na zeszłorocznym Warmińsko-Mazurskim Forum Drogowym również mówiliśmy o bezpiecznych drogach. Jednak liczba chętnych do dzielenia się swoimi pomysłami i rozwiązaniami jest tak duża, że temat kontynuujemy w tym roku 22-24 września. Głównym punktem zainteresowania tegorocznego forum jest poprawa brd w Polsce i cieszymy się, że z naszego zaproszenia skorzystało wielu wybitnych specjalistów z polskich firm, uczelni i instytucji. Dzięki Forum będziemy analizować rozwiązania stosowane również w innych krajach Europy, m.in. w Norwegii, która ma znakomite wyniki w tej dziedzinie, Szwecji, we Włoszech i w Niemczech. O brd będziemy mówić m.in. w kontekście gromadzenia i analizowania danych, polskich uwarunkowań prawnych, ochrony środowiska, a także w sferze „twardych” infrastrukturalnych rozwiązań w terenie, np.: oświetlenia przejść dla pieszych, nowoczesnych nawierzchni asfaltowych czy zabezpieczania prac budowlanych. Tradycyjnie już staramy się, aby nasi goście, oprócz z merytoryczną wiedzą, wracali od nas z miłymi wspomnieniami i dobrym wrażeniem. W tym roku, jako urozmaicenie wykładów i prelekcji, zaplanowaliśmy szkolenia z pierwszej pomocy oraz spektakularny – mamy nadzieję – pokaz działania służb ratowniczych. Wszystko to odbędzie się w pięknych „okoliczności przyrody”, bo wizyta w Mikołajkach w hotelu na wodzie to gwarancja niezapomnianych doznań, dzięki którym każdy poczuje ducha Krainy Tysiąca Jezior

W związku z wejściem w dniu 25 maja 2018 roku nowych przepisów w zakresie ochrony danych osobowych (RODO), chcemy poinformować Cię o kilku ważnych kwestiach dotyczących bezpieczeństwa przetwarzania Twoich danych osobowych. Prosimy abyś zapoznał się z informacją na temat Administratora danych osobowych, celu i zakresu przetwarzania danych oraz poznał swoje uprawnienia. W tym celu przygotowaliśmy dla Ciebie szczegółową informację dotyczącą przetwarzania danych osobowych.
Wszelkie informacje znajdziesz tutaj.
Zachęcamy również do zapoznania się z naszą nową Polityką Prywatności.
W przypadku pytań zapraszamy do kontaktu z naszym Inspektorem Ochrony Danych Osobowych pod adresem iodo@elamed.pl

Zamknij